Xuất khẩu thủy sản hướng tới mục tiêu 10 tỷ USD
![](https://media1.nguoiduatin.vn/thumb_x600x600/media/nguyen-ngoc-hoai-thanh/2024/06/27/xuat-khau-chua-het-kho-khan-nganh-thuy-san-van-huong-toi-10-ty-usd.jpeg#force-thumb)
Sau khi về đích năm 2023 ở mức 9,2 tỷ USD, bằng 92% mục tiêu đề ra từ đầu năm, ngành thủy sản đặt mục tiêu cho năm 2024 với kim ngạch xuất khẩu đạt 10 tỷ USD.
Xuất khẩu thủy sản vẫn chưa hết khó khăn
Theo số liệu thống kê, 5 tháng đầu năm 2024 xuất khẩu thủy sản đạt 3,6 tỷ USD. Trong đó, xuất khẩu tôm và cá tra tăng nhẹ, lần lượt tăng 7% và 4%. Xuất khẩu cua ghẹ tăng mạnh nhất với 84%. Cá ngừ cũng tăng tích cực 22%, xuất khẩu nhuyễn thể có vỏ tăng 13%. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn dự kiến kim ngạch 6 tháng sẽ đạt 4,4 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ năm 2023.
Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) nhận định: Xuất khẩu thủy sản vẫn chưa hết khó khăn bởi còn nhiều bất cập về quy định kiểm dịch, thời gian cấp Giấy xác nhận nguyên liệu khai thác (S/C) của các cảng cá ảnh hưởng đến sản xuất...
Theo Đại Biểu Nhân Dân trong công văn số 78/CV-VASEP gửi tới Hội đồng Tư vấn Cải cách Thủ tục hành chính của Thủ tướng và Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), VASEP đã nêu rõ những vướng mắc doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản đang gặp phải.
Về quy định kiểm dịch đối với hàng thủy sản chuyển mục đích sử dụng nguyên liệu có nguồn gốc nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu hoặc gia công xuất khẩu sang tiêu thụ nội địa. Theo VASEP, hiện chưa có quy định hướng dẫn về “chuyển mục đích sử dụng” nguyên liệu nhập khẩu nêu trên tại các Thông tư về kiểm dịch thủy sản nhập khẩu của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn để người dân và doanh nghiệp chuyển đổi mục đích sử dụng cho hàng nhập khẩu - tạo ra khoảng trống trong quy định.
Liên quan đến kích thước tối thiểu được phép khai thác của các loài thủy sản sống trong vùng nước tự nhiên quy định tại Nghị định số 37/2024/NĐ-CP của Chính phủ (có hiệu lực từ ngày 19/5/2024), với cá ngừ vằn, quy định chiều dài nhỏ nhất cho phép khai thác là 0,5m (tương đương trọng lượng từ 5kg đến 7kg) trong khi tiêu chuẩn quốc tế đối với loài này là từ 1,8kg đến 3,4kg.
![](/Content/images/game.gif)
Ngoài ra VASEP cho rằng, quy định về bảo tồn của EU không đề cập kích thước tối thiểu của cá ngừ vằn mà chỉ áp dụng với một số loài nhạy cảm; kích thước tối thiểu cũng thay đổi khác nhau tùy từng vùng biển và nguồn lợi tại khu vực đó. Các tàu cá của nước ngoài vẫn đánh bắt cá ngừ vằn dưới 1,5kg và vẫn được cấp chứng nhận thủy sản khai thác.
Đáng chú ý VASEP kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn bổ sung quy định kiểm dịch đối với hàng thủy sản chuyển mục đích sử dụng sang tiêu thụ nội địa có nguồn gốc nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu hoặc gia công xuất khẩu. Đồng thời, các cơ quan liên quan rà soát, điều chỉnh quy định kích thước tối thiểu được phép khai thác của các loài thủy sản sống trong vùng nước tự nhiên để phù hợp thực tế Việt Nam và thông lệ quốc tế, không gây khó khăn thêm cho cả ngư dân và doanh nghiệp.
Ngoài ra, hiện nay, việc cấp S/C (giấy xác nhận nguyên liệu) tại các cảng cá sau khi doanh nghiệp đưa nguyên liệu về nhà máy ở nhiều nơi đang kéo dài và mất rất nhiều thời gian, thậm chí hàng tháng hoặc nhiều lô đến 2 - 3 tháng, ảnh hưởng rất lớn đến việc sản xuất và xuất khẩu của các doanh nghiệp. Vì vậy, VASEP cũng kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn thay đổi cách tiếp cận theo hướng: cấp giấy S/C ngay cho chủ hàng khi chủ hàng đã hoàn thành việc bốc dỡ nguyên liệu từ tàu có sự giám sát của nhân viên cảng về chủng loại, khối lượng... tại cảng cá. Đây là mấu chốt giải quyết nhiều bất cập, nút thắt hiện nay trong quá trình kiểm soát IUU.
Ảnh minh họa
Nhiều doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản đối mặt với khó khăn
Chia sẻ xoay quanh vấn đề này với Người Lao Động , ông Lê Văn Quang, Tổng Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Thủy sản Minh Phú, đã chia sẻ với cổ đông về tình hình kinh doanh 6 tháng đầu năm kém khả quan, doanh thu, lợi nhuận còn cách xa kế hoạch. Lý do chủ yếu do xuất khẩu đang kém, ảnh hưởng từ việc thiếu container rỗng và cước tàu biển tăng. Một yếu tố nữa khiến kết quả kinh doanh chưa đạt như kỳ vọng là khó tuyển công nhân cho nhà máy.
Bên cạnh đó, ông Trần Anh Khoa, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Anh Khoa (Cà Mau), lại cho biết tin thị trường Trung Quốc và Đài Loan (Trung Quốc) đang rất ảm đạm. "Các dòng tôm của chúng tôi chủ yếu được đối tác Trung Quốc phân phối ở kênh nhà hàng, khách sạn, tiệc cưới nhưng nay kênh này rất yếu vì người dân nước này đang thắt chặt chi tiêu. Ở kênh "hàng chợ" thì đụng tôm giá rẻ của Ecuador, Ấn Độ và tôm nội địa Trung Quốc", ông Khoa nói.
![](/Content/images/game.gif)
Xuất khẩu thủy sản hướng tới 10 tỷ USD
Dự báo, xuất khẩu thủy sản 6 tháng năm 2024 đạt 4,4 tỷ USD, tăng 6% so cùng kỳ năm 2023.
Kỳ vọng sau quý 2, các vấn đề tồn kho và khó khăn về vận tải sẽ giảm bớt, nhu cầu sẽ phục hồi và giá sẽ tăng lại vào quý 3, là thời điểm nhu cầu cao phục vụ lễ Tết cuối năm.
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam, mặc dù đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, nhưng hiệp hội và các doanh nghiệp không ngừng cố gắng để vượt qua khó khăn đưa ngành thủy sản ngày càng phát triển.
Năm 2023, xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt gần 9 tỷ USD.
Theo báo Nhân Dân với mục tiêu hướng đến xuất khẩu thủy sản đạt 10 tỷ USD trong năm 2024 và 12 tỷ USD và năm 2030, Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam cho rằng, các doanh nghiệp cần thích nghi và điều chỉnh kế hoạch hoạt động phù hợp với bối cảnh của thị trường.
Trong đó, các doanh nghiệp cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, để tránh sự phụ thuộc, tăng cường xuất khẩu vào các thị trường mới, hướng đến mở rộng và đẩy mạnh phát triển thị trường nội địa, đồng thời đẩy mạnh công tác quảng bá hình ảnh sản phẩm đến người tiêu dùng, xây dựng hình ảnh và độ nhận diện cho thủy sản Việt Nam, cập nhật thông tin từ các thị trường đánh giá đúng diễn biến tình hình, qua đó có được phản ứng thích hợp và kịp thời nhất.
Trúc Chi (t/h)